Anasayfa > Basın Merkezi > 2018 > Şubat > 
UNICEF'ten düzenli haber almak için iletişim bilgilerinizi bırakabilirsiniz

Basın Merkezi (2/2018)

Büyük veri açıkları nedeniyle mülteci, göçmen ve yerinden olmuş çocuklar tehlikelerle karşı karşıya kalıyor ve temel hizmetlere erişemiyor


© UNICEF/UN057954/Gilbertson VII Photo
2016 yılında 28 milyon çocuğun zorla yerinden olduğu tahmin edilirken büyük olasılıkla gerçek rakam daha da fazla


‘Eyleme Çağrı”yı indirmek için: http://uni.cf/2EzKqYe
 
NEW YORK, 15 Şubat 2018 – BM ve ortaklardan oluşan beş kuruluş bugün yaptıkları açıklamada mülteciler, sığınmacılar, göçmenler ve yerlerinden olan nüfus kesimleriyle ilgili verilerin yetersizliğinin hareket halindeki milyonlarca çocuğun yaşamını ve iyiliğini tehlikeye düşürdüğü uyarısında bulundu. ‘Eyleme Çağrı: Hareket halindeki çocukların korunması daha iyi verilerle başlar” başlığını taşıyan belgede UNICEF, UNHCR, IOM, Eurostat ve OECD küresel göç örüntülerinin anlaşılmasında ve çocuklar gibi güç durumdaki kesimlerin desteklenmesine yönelik politikalar geliştirilmesinde verilerin taşıdığı büyük öneme işaret etti.
 
Eyleme Çağrı, göçün ve zorla yerinden edilmenin çocukları ve ailelerini nasıl etkilediğinin anlaşılması bakımından vazgeçilmez olan verilerin varolması, güvenilirliği, hangi zaman dilimini içerdiği ve erişilebilirliği açısından alarm verici boşluklar olduğunu teyit etmektedir. Örneğin:
  • UNHCR’nin görev alanına giren mülteci nüfusun sadece %56’sına dair yaş bilgisi kaydedilebilmiştir;
  • Çatışmalar nedeniyle ülke içi yerinden olmuş kişilerle ilgili elde verileri bulunan ülkelerin ya da bölgelerin yalnızca yüzde 20’sinde bu veriler yaşa göre ayrıştırılabilmiştir;
  • Ülkelerin ve bölgelerin hemen hemen dörtte biri göçmenlerle ilgili yaşa göre ayrıştırılmış verilere sahip değildir; Afrika’daki ülkeler ve bölgeler söz konusu olduğunda bu oran yüzde 43’tür;
  • Göçmen ve yerinden olmuş çocuklara ilişkin elde edilebilen bilgilerin yetersizliği, durumdan etkilenen çocukları ihtiyaç duydukları korunma ve hizmetlerden yoksun bırakmaktadır.
UNICEF Veri, Araştırma ve Politika Bölümü Direktörü Laurence Chandy: “Bilgi açıkları, çocuklara yardım etme imkânlarımızı temelden olumsuz etkilemektedir. Göçmen çocuklar, özellikle ülkelerinden kendi başlarına ayrılmış olanlar çoğu kez kötü niyet taşıyanlar için kolay av olmaktadır. Kim olduklarını, nerede olduklarını ve ihtiyaçlarının ne olduğunu bilmezsek çocukları gerek yolculuklarında gerekse vardıkları yerlerde güvende tutup yaşamsal önem taşıyan hizmetleri onlara ulaştıramayız. Üye Devletlere, bu boşlukları güvenilir ve ayrıştırılmış verilerle kapatmaları, verilerin paylaşılması ve kıyaslanabilmesine yönelik işbirliğini artırmaları çağrısında bulunuyoruz.”
 
UNHCR Koruma Yüksek Komiser Yardımcısı Volker Türk: “Çok sayıda mülteci çocuk kendi ülkelerindeyken, ayrıca kimi durumlarda korunma ve güvenlik arayışı içinde yollara düşmüşken dehşet verici şiddet ve acılara katlanmış ya da bu tür durumlara tanık olmuştur. Bu çocukların yardıma ve korunmaya ihtiyacı vardır ve bunu hak etmektedir; ancak bunun sağlanabilmesi için kimliklerine ve ihtiyaçlarına ilişkin verilere sahip olmamız gerekir. Verilerde ve kapasite güçlendirmede eşgüdüm ihtiyacının en önemli ve dayatıcı olduğu alan, özellikle en güç durumdakiler başta olmak üzere çocuklardır.”
 
IOM Genel Direktörü William Lacy Swing: “Kendilerini korumak ve yararlarını gözetmek için çocuk göçmenlere ilişkin güvenilir ve daha iyi verilere ihtiyacımız var. Verilerin yaşa, cinsiyete ve menşe ülkeye göre ayrıştırılması, politikaları belirleyenlere çocuk göçmenlerin gerçek ihtiyaçları konusunda gerekli bilgileri sağlayabilir. Böylece hiçbir çocuk geride bırakılmamış olacak, hiçbir çocuğun sömürüye maruz kalmaması sağlanacaktır. Göçle ilgili konumları ne olursa olsun tüm göçmen çocukların bakıma ve korunmaya hakkı vardır.”
 
OECD İstihdam, Çalışma ve Sosyal İşler Direktörü Stefano Scarpetta: “Eğitime dâhil etme söz konusu olduğunda zamanlama hayati önem taşımaktadır. Bu kritik yaştaki başarı ya da başarısızlık işgücü piyasasında yaşam boyu sürecek sonuçlara yol açabilmektedir. Ancak kapsamlı, uygun verilerle desteklenmiş bilgiler sayesinde bu çocukların ihtiyaçlarını belirleyebilir, onları daha iyi koruyabilir, okul yaşamından işgücü piyasasına geçilirken becerilerini ve yapabilirliklerini geliştirebiliriz.”
 
Pek çok ülke söz konusu olduğunda eldeki ulusal veriler, göçmenlerin ve mültecilerin yaşına, cinsiyetine ve menşe ülkelere, yalnız mı yoksa aileleriyle birlikte mi olduğuna ilişkin bilgiler içermemektedir. Yaş kategorilerine ve verilerin kaydına ilişkin farklı ölçütlere başvurulması verilerin ayrıştırılmasını aşırı güçleştirmektedir.
 
Bu nedenle tüm dünyada ne kadar çocuğun hareket halinde olduğuna ilişkin sağlıklı bir tahmin yapılması çok güçtür. Ellerinde belge bulunmadan sınır geçen, kendi ülkelerinde yerlerinden olmuş ya da göç eden veya göç eden ana babaları tarafından geride bırakılan çocuklar söz konusu olduğunda ise veriler daha da kıttır.
 
Küresel göçün önemli bir bölümü çocukların aileleriyle birlikte gönüllü ve güvenli yolculuk yapmaları açısından olumlu niteliktedir. Ne var ki, milyonlarca çocuk açısından yaşanılanlar ne gönüllü ne de güvenlidir; tersine aldatılma, risk ve tehlikelerle doludur. Güvenli ve düzenli göç yolları bulamayan çocuklar çoğu kez yasal olmayan ve tehlikeli yollara başvurmakta, bu da onları şiddet, istismar ve sömürü gibi risklere açık duruma getirmektedir. Pek çok çocuk denetim dışı göç yollarında yaşamını yitirmekte, denizlerde ve çöllerde kaybolup gitmektedir. Ne var ki bu ölümler ne bildirilmekte ne de kayda geçirilmektedir.
 
2016 yılında dünyada 12 milyondan fazla çocuk mülteci ya da sığınmacı konumunda yaşarken 23 milyon kadar çocuk da kendi ülkesinde yerinden edilmiş durumdaydı: 16 milyonu ülkedeki çatışmalar, 7 milyonu da doğal afetler nedeniyle. Ne var ki evlerinden kopan çocukların gerçek sayısı bilinmemektedir ve bu sayı bildirim ve veri eksikliği nedeniyle muhtemelen bu tahminin hayli üzerindedir.
 
Elde güvenilir veriler olmayınca çocukların maruz kaldıkları güçlükler ve riskler gün yüzüne çıkamamakta ve dolayısıyla gerekli müdahale yapılamamaktadır. Kimi durumlarda başka ülkelere yasa dışı yollardan geçen çocuklar yakalanıp yetişkinlerle birlikte gözetim altında tutulmakta ya da eğitim ve sağlık hizmetleri gibi sağlıklı gelişimleri açısından temel önem taşıyan hizmetlere erişememektedir. Gelir düzeyi yüksek ülkelerde bile sayım yapılmadığından okula gitmeyen mülteci ve göçmen çocuk sayısı bilinmemektedir.
 
Veri toplanmasında ve analizinde iyileşme gerekliliği, 2018 yılında kabul edilmek üzere halen hazırlanmakta olan ayrı, ama yine de birbiriyle ilişkili Güvenli, Düzenli ve Yasal Göç için Küresel Anlaşma ve Mültecilere İlişkin Küresel Anlaşma belgelerinin öne çıkan özellikleri arasındadır. Gerek küresel gerekse ulusal ölçekte olmak üzere veri toplama ve analiz işlemlerini güçlendirme çabaları sürmekle birlikte bu alanda çok daha fazlasının yapılması gerekmektedir. Üye Devletler az önce sözü edilen iki belgeyi son haline getirmeye çalışırken, beş kuruluş ve ortaklar, ülkelere veri-kanıt eksikliklerini giderme, çocukların haklarına, korunmasına ve iyi olma hallerine temel taahhütler olarak metinlerin son halinde yer verme çağrısında bulunmaktadır. Verilerdeki bu eksiklere yönelik eylem alınmaz ise, Anlaşmaların uygulanıp izlenmesi, hareket halindeki çocuklar üzerindeki etkilerin değerlendirilmesi mümkün olmayacaktır.
 
##########

Editörlere notlar:
 
UNICEF, UNHCR, IOM, Eurostat ve OECD, Üye Devletleri hareket halindeki çocuklara ilişkin veri ve kanıt yetersizliği sorununu ele almaya çağırırken, Güvenli, Düzenli ve Yasal Göç için Küresel Anlaşma ve Mültecilere İlişkin Küresel Anlaşma çerçevesinde çocuklara özel aşağıdaki hususlara yer verilmesini istemektedir:
  1. Verilerin yaşa ve cinsiyete göre ayrıştırılması;
  2. Göç ve yerinden olma gibi durumlardan etkilenen çocuklarla ilgili temel konuların ele alınması;
  3. Mevcut verilerden daha iyi yararlanılması ve bu verilerin paylaşılması;
  4. Verilerle ilgili çalışmaların ülkeler içinde ve sınır ötesi eşgüdümünün sağlanması;
  5. Çocuklara ilişkin verilerin toplanması ve analizi için özel çaba harcanması.
##########
 
UNICEF hakkında
UNICEF dünyadaki en dezavantajlı çocuklara ulaşmak için dünyanın en zorlu yerlerinde çalışmalar yapmaktadır. 190 ülkede ve bölgede, her yerde, herkes için daha iyi bir gelecek kurmak için çalışıyoruz. UNICEF ve çocuklara ilişkin çalışmaları hakkında daha fazla bilgi için:www.unicef.org
 
UNICEF’i Twitterve Facebook’tan izleyin
 
Daha fazla bilgi için:
Christopher Tidey, UNICEF New York, ctidey@unicef.org, +1 917 340 3017
Jorge Galindo, IOM HQ, jgalindo@iom.int, +41 7179205 
Stylia Kampani, IOM GMDAC, skampani@iom.int, +49 3027877816
Spencer Wilson, OECD, spencer.wilson@oecd.org, +33 1 45 24 81 18
Sema Hosta, UNICEF Türkiye, shosta@unicef.org, +90 312 454 1010